ရေနံအခြေခံ ကိုကင်းနှင့် ကျောက်မီးသွေးအခြေခံ ကိုကင်းတို့အကြား လောင်ကျွမ်းစေသည့် အပြုအမူတွင် အဓိကကွာခြားချက်များမှာ ၎င်းတို့၏ ကုန်ကြမ်းဓာတုဖွဲ့စည်းမှုများ ကွဲပြားမှုကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသော ကွဲပြားသည့် ဓာတ်ပြုမှုလမ်းကြောင်းများတွင် တည်ရှိပြီး၊ ၎င်းသည် နောက်ပိုင်းတွင် ပုံဆောင်ခဲဖွဲ့စည်းပုံ ဆင့်ကဲဖြစ်စဉ်၊ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဂုဏ်သတ္တိပြောင်းလဲမှုများနှင့် လုပ်ငန်းစဉ်ထိန်းချုပ်မှု အခက်အခဲများတွင် သိသာထင်ရှားသော ကွဲပြားမှုများကို ဖြစ်ပေါ်စေပါသည်။ အသေးစိတ်ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာမှုမှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်။
၁။ ကုန်ကြမ်းဓာတုဖွဲ့စည်းမှုများတွင် ကွာခြားချက်များသည် ကယ်လိုရီလောင်ကျွမ်းမှုအပြုအမူအတွက် အုတ်မြစ်ချပေးသည်
ရေနံအခြေခံ ကိုကာကိုလာကို ရေနံကြွင်းကျန်များနှင့် catalytic cracking cleared oil ကဲ့သို့သော လေးလံသော ပေါင်းခံပစ္စည်းများမှ ရရှိသည်။ ၎င်း၏ ဓာတုဖွဲ့စည်းမှုသည် အဓိကအားဖြင့် ဆာလဖာ၊ နိုက်ထရိုဂျင်၊ အောက်ဆီဂျင်နှင့် သတ္တု heteroatoms အနည်းငယ်သာပါဝင်သည့် တိုတောင်းသော side-chain၊ linearly connected polycyclic aromatic hydrocarbons များဖြင့် သွင်ပြင်လက္ခဏာရပ်များ ပါဝင်ပြီး အစိုင်အခဲ မသန့်စင်မှုများနှင့် quinoline-insoluble ပစ္စည်း အနည်းငယ်သာ ပါဝင်သည်။ ဤဖွဲ့စည်းမှုသည် pyrolysis ဓာတ်ပြုမှုများက လွှမ်းမိုးထားသော calcination လုပ်ငန်းစဉ်ကို ဖြစ်ပေါ်စေပြီး ဓာတ်ပြုမှုလမ်းကြောင်း ရိုးရှင်းပြီး မသန့်စင်မှုများကို သေချာစွာ ဖယ်ရှားပေးသည်။
ဆန့်ကျင်ဘက်အနေနဲ့ ကျောက်မီးသွေးအခြေခံ ကိုကင်းကို ကျောက်မီးသွေးကတ္တရာစေးနဲ့ ၎င်းရဲ့ပေါင်းခံရည်တွေကနေ ထုတ်လုပ်ထားပြီး ၎င်းမှာ ဘေးထွက်ကွင်းဆက်ရှည်နဲ့ ငွေ့ရည်ဖွဲ့ polycyclic aromatic hydrocarbons တွေ ပိုများတဲ့အပြင် ဆာလဖာ၊ နိုက်ထရိုဂျင်၊ အောက်ဆီဂျင် heteroatoms နဲ့ အစိုင်အခဲ မသန့်စင်မှုတွေ အများကြီးပါဝင်ပါတယ်။ ကျောက်မီးသွေးအခြေခံ ကိုကင်းရဲ့ ရှုပ်ထွေးတဲ့ဖွဲ့စည်းပုံက pyrolysis ဓာတ်ပြုမှုတွေသာမက calcination လုပ်နေစဉ်အတွင်း သိသာထင်ရှားတဲ့ ငွေ့ရည်ဖွဲ့ဓာတ်ပြုမှုတွေပါ ဖြစ်စေပြီး ဓာတ်ပြုမှုလမ်းကြောင်းကို ပိုမိုရှုပ်ထွေးစေပြီး မသန့်စင်မှုတွေ ဖယ်ရှားရာမှာ ပိုမိုခက်ခဲစေပါတယ်။
၂။ ပုံဆောင်ခဲဖွဲ့စည်းပုံဆင့်ကဲဖြစ်စဉ်တွင် ကွာခြားချက်များသည် ပစ္စည်းဂုဏ်သတ္တိများကို သက်ရောက်မှုရှိသည်
ကယ်ဆယ်ခြင်းကာလအတွင်း ရေနံအခြေခံ ကိုကင်းရှိ ကာဗွန် အဏုကြည့်မှန်ပြောင်းများသည် အချင်း (La)၊ အမြင့် (Lc) နှင့် ပုံဆောင်ခဲများအတွင်းရှိ အလွှာအရေအတွက် (N) တဖြည်းဖြည်း တိုးလာသည်။ စံပြ ဂရပ်ဖိုက် အဏုကြည့်မှန်ပြောင်းများ (Ig/Iall) ၏ ပါဝင်မှုသည်လည်း သိသိသာသာ မြင့်တက်လာသည်။ Lc သည် ပျံ့လွင့်လွယ်သော အရာဝတ္ထု လွတ်မြောက်မှုနှင့် ကုန်ကြမ်း ကိုကင်း ကျုံ့ခြင်းကြောင့် “ပြောင်းလဲမှုအမှတ်” ကို ကြုံတွေ့ရသော်လည်း၊ အလုံးစုံ ပုံဆောင်ခဲဖွဲ့စည်းပုံသည် ဂရပ်ဖိုက်ဖြစ်စဉ် အဆင့်မြင့်မားလာခြင်းဖြင့် ပိုမိုပုံမှန်ဖြစ်လာသည်။ ဤဖွဲ့စည်းပုံဆိုင်ရာ ဆင့်ကဲဖြစ်စဉ်သည် ရေနံအခြေခံ ကိုကင်းကို ကယ်ဆယ်ပြီးနောက် အပူချဲ့ထွင်မှုကိန်းနိမ့်ခြင်း၊ လျှပ်စစ်ခုခံမှုနိမ့်ခြင်းနှင့် လျှပ်စစ်စီးကူးမှုမြင့်မားခြင်းကဲ့သို့သော အလွန်ကောင်းမွန်သော ဂုဏ်သတ္တိများ ရရှိစေသောကြောင့် အရွယ်အစားကြီးမားသော အလွန်မြင့်မားသော ပါဝါဂရပ်ဖိုက်လျှပ်ကူးပစ္စည်းများ ထုတ်လုပ်ရန်အတွက် အထူးသင့်လျော်သည်။
အလားတူပင်၊ ကျောက်မီးသွေးအခြေခံ ကိုကင်း၏ ကာဗွန် အဏုကြည့်မှန်ပြောင်းဖွဲ့စည်းပုံသည် ကယ်ကင်လုပ်စဉ်အတွင်း La၊ Lc နှင့် N များလာသည်နှင့်အမျှ တိုးတက်ပြောင်းလဲလာသည်။ သို့သော်၊ ကုန်ကြမ်းများတွင် မသန့်စင်မှုများနှင့် ငွေ့ရည်ဖွဲ့ခြင်းတုံ့ပြန်မှုများ၏ လွှမ်းမိုးမှုကြောင့် ပုံဆောင်ခဲချို့ယွင်းချက်များ ပိုမိုများပြားလာပြီး စံပြဂရပ်ဖိုက် အဏုကြည့်မှန်ပြောင်းပါဝင်မှု တိုးလာမှုမှာ အကန့်အသတ်ရှိသည်။ ထို့အပြင်၊ Lc အတွက် “ရောင်ပြန်ဟပ်မှုအမှတ်” ဖြစ်စဉ်သည် ကျောက်မီးသွေးအခြေခံ ကိုကင်းတွင် ပိုမိုထင်ရှားပြီး အသစ်ထည့်သွင်းထားသော အလွှာများသည် မူလအလွှာများနှင့် ကျပန်း “stacking faults” ကို ပြသပြီး အလွှာအကြား အကွာအဝေးတွင် သိသာထင်ရှားသော အတက်အကျများကို ဖြစ်ပေါ်စေသည် (d002)။ ဤဖွဲ့စည်းပုံဆိုင်ရာ ဝိသေသလက္ခဏာများသည် ကယ်ကင်လုပ်ပြီးနောက် ကျောက်မီးသွေးအခြေခံ ကိုကင်းသည် ရေနံအခြေခံ ကိုကင်းထက် အပူချဲ့ထွင်မှုကိန်းနှင့် လျှပ်စစ်ခုခံမှု နိမ့်ကျသော်လည်း ခိုင်ခံ့မှုနှင့် ပွတ်တိုက်မှုခံနိုင်ရည် ညံ့ဖျင်းသောကြောင့် မြင့်မားသောပါဝါလျှပ်ကူးပစ္စည်းများနှင့် အလတ်စား အလွန်မြင့်မားသောပါဝါလျှပ်ကူးပစ္စည်းများ ထုတ်လုပ်ရန်အတွက် ပိုမိုသင့်လျော်စေသည်။
၃။ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဂုဏ်သတ္တိပြောင်းလဲမှုများတွင် ကွာခြားချက်များသည် အသုံးချမှုနယ်ပယ်များကို ဆုံးဖြတ်ပေးသည်။
လောင်စာဆီအခြေခံ ကိုကင်းသည် လောင်ကျွမ်းစေသော အရာများ အပြည့်အဝ ထွက်လာပြီး ထုထည်ညီညာစွာ ကျုံ့သွားကာ စစ်မှန်သော သိပ်သည်းဆ (2.00–2.12 g/cm³ အထိ) သိသိသာသာ တိုးလာပြီး စက်ပိုင်းဆိုင်ရာ ခိုင်ခံ့မှုကို သိသိသာသာ တိုးတက်စေသည်။ တစ်ချိန်တည်းမှာပင်၊ လောင်စာဆီထည့်သည့် ပစ္စည်း၏ လျှပ်စစ်စီးကူးနိုင်စွမ်း၊ အောက်ဆီဒေးရှင်း ခံနိုင်ရည်နှင့် ဓာတုဗေဒဆိုင်ရာ တည်ငြိမ်မှုကို သိသိသာသာ မြှင့်တင်ပေးပြီး အဆင့်မြင့် ဂရပ်ဖိုက် ထုတ်ကုန်များအတွက် တင်းကျပ်သော စွမ်းဆောင်ရည် လိုအပ်ချက်များနှင့် ကိုက်ညီစေသည်။
ဆန့်ကျင်ဘက်အနေနဲ့၊ ကျောက်မီးသွေးအခြေခံ ကိုကင်းဟာ မသန့်စင်မှုပါဝင်မှု မြင့်မားတာကြောင့် ပျံ့လွင့်လွယ်တဲ့ အရာဝတ္ထုတွေ ထွက်လာချိန်မှာ ဒေသတွင်းဖိစီးမှုပမာဏကို ကြုံတွေ့ရပြီး မညီမညာ ထုထည်ကျုံ့ခြင်းနဲ့ တကယ့်သိပ်သည်းဆ တိုးလာမှု နည်းပါးစေပါတယ်။ ထို့အပြင်၊ အပူချိန်မြင့် ဂရပ်ဖစ်ပြောင်းလဲမှုအတွင်း ကျယ်ပြန့်လာတတ်တဲ့ သဘောထားနဲ့အတူ ကယ်လိုရီလောင်ကျွမ်းပြီးနောက် ကျောက်မီးသွေးအခြေခံ ကိုကင်းရဲ့ ခိုင်ခံ့မှုနည်းခြင်းနဲ့ ပွတ်တိုက်မှုခံနိုင်ရည် ညံ့ဖျင်းခြင်းတွေက အပူချိန်မြင့်တက်မှုနှုန်းကို တင်းကျပ်စွာ ထိန်းချုပ်ဖို့ လိုအပ်လာပါတယ်။ ဒီဂုဏ်သတ္တိလက္ခဏာတွေက အဆင့်မြင့်လယ်ကွင်းတွေမှာ ကျောက်မီးသွေးအခြေခံ ကိုကင်းအသုံးပြုမှုကို ကန့်သတ်ထားပေမယ့်၊ ၎င်းရဲ့ အပူကျယ်ပြန့်မှုကိန်းနည်းခြင်းနဲ့ လျှပ်စစ်ခုခံနိုင်စွမ်းက သတ်မှတ်ထားတဲ့ နေရာတွေမှာ အစားထိုးလို့မရအောင် ဖြစ်စေပါတယ်။
၄။ လုပ်ငန်းစဉ်ထိန်းချုပ်မှုအခက်အခဲများတွင် ကွာခြားချက်များသည် ထုတ်လုပ်မှုထိရောက်မှုကို သက်ရောက်မှုရှိသည်
၎င်း၏ ရိုးရှင်းသော ဓာတုဖွဲ့စည်းမှုကြောင့် ဆီအခြေခံ ကိုကင်းသည် လောင်ကျွမ်းစေစဉ်အတွင်း ရှင်းလင်းသော ဓာတ်ပြုမှုလမ်းကြောင်းများကို ပြသထားပြီး လုပ်ငန်းစဉ်ထိန်းချုပ်မှု အခက်အခဲ နည်းပါးစေသည်။ လောင်ကျွမ်းစေသည့် အပူချိန်၊ အပူပေးနှုန်းနှင့် လေထုထိန်းချုပ်မှုကဲ့သို့သော ကန့်သတ်ချက်များကို အကောင်းဆုံးဖြစ်အောင် ပြုလုပ်ခြင်းဖြင့် လောင်ကျွမ်းစေသော ထုတ်ကုန်များ၏ အရည်အသွေးနှင့် ထုတ်လုပ်မှု ထိရောက်မှုကို ထိရောက်စွာ တိုးတက်ကောင်းမွန်စေနိုင်သည်။ ထို့အပြင် ဆီအခြေခံ ကိုကင်းတွင် မြင့်မားသော အငွေ့ပျံနိုင်သော အရာဝတ္ထုပါဝင်မှုသည် လောင်ကျွမ်းစေစဉ်အတွင်း ကိုယ်တိုင်ထောက်ပံ့ပေးသော အပူစွမ်းအင်ကို ပေးစွမ်းပြီး ထုတ်လုပ်မှုကုန်ကျစရိတ်များကို လျှော့ချပေးသည်။
ဆန့်ကျင်ဘက်အနေနဲ့၊ ကျောက်မီးသွေးအခြေခံ ကိုကင်းရဲ့ ရှုပ်ထွေးတဲ့ ဓာတုဖွဲ့စည်းမှုဟာ ಲೇಪခြင်းကာလအတွင်းမှာ မတူညီတဲ့ ဓာတ်ပြုမှုလမ်းကြောင်းတွေကို ဖြစ်ပေါ်စေပြီး လုပ်ငန်းစဉ်ထိန်းချုပ်မှု အခက်အခဲကို တိုးမြင့်စေပါတယ်။ ಲೇಪခြင်းပြီးနောက် တည်ငြိမ်တဲ့ ထုတ်ကုန်အရည်အသွေးကို သေချာစေဖို့အတွက် တင်းကျပ်တဲ့ ကုန်ကြမ်းကြိုတင်ပြုပြင်မှု၊ တိကျတဲ့ အပူပေးနှုန်းထိန်းချုပ်မှုနဲ့ အထူးလေထုချိန်ညှိမှုတွေ လိုအပ်ပါတယ်။ ထို့အပြင်၊ ကျောက်မီးသွေးအခြေခံ ကိုကင်းဟာ ಲೇಪခြင်းကာလအတွင်းမှာ နောက်ထပ် အပူစွမ်းအင်ဖြည့်စွက်မှု လိုအပ်ပြီး ထုတ်လုပ်မှုကုန်ကျစရိတ်နဲ့ စွမ်းအင်သုံးစွဲမှုကို တိုးမြင့်စေပါတယ်။
ပို့စ်တင်ချိန်: ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၇ ရက်